منظومه قرآنی شماره 8

منظومه‌ قرآني شماره ( 8 ): { سوره: ماعون (107) آيات: 1تا 7}

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحيمِ‏ * أَ رَأَيْتَ الَّذي يُكَذِّبُ بِالدِّينِ؟ (1)

آيا آن را كه دین (و شوقِ ذاتی و فطری همة مردم) را (به خالقشان) دروغ مى‏خواند، ديدى؟

ـ دَين: تعهّدِ مالی و بدهی به مخلوق است. (بقره/282)،  الدِّين: شوق و تعهّدِ ذاتی همة وجودِ انسان به حقّ و بندگیِ خالق است. حضرت رسول أکرم صلی الله علیه و آله ­فرمودند : هل الدین اِلاّ الحُبِّ و البغض؟ آیا « دین » چیزی جز عشق (به حق) و نفرت (از باطل) است؟

ـ در قیامت، شرائطی پدید می­آید که همة دینِ افراد در اطاعت از خدا حاکمیت پیدا می­کند و هیچ منیّت و نفسانیت و غیریتی نمی­ماند.

ـ يُكَذِّبُ یعنی: « واقعیت‌ و چیستیِ مخلوق را دیدن » اما « حقیقت و هستیِ خالق » و « عواملِ الهی » را « إنکار کردن. »

ـ برای انسانی که همة ذراتِ وجودش « از خدا و به سویِ خدا و مشتاقِ لقاءِ خدا » است، تکذیب دین و قیامت، عجیب است.

ـ هر انسان عاقلی باید ببیند که بخشِ زیادی از مردم به خاطر غفلت و ظاهربینی و دنیاپرستی از « انسانیّتِ خود » بسیار دور شده‌ و « دینِ فطری و فطرتِ دینیِ خود و قیامت » را « تکذیب­ و إنکار » می‌کنند و « 5 رفتارِ زشتِ » را دائماً مرتکب می‌شوند:

فَذلِكَ الَّذي يَدُعُّ الْيَتيمَ (2) وَ لا يَحُضُّ عَلى‏ طَعامِ الْمِسْكينِ (3)

1ـ پس (او) همان (خودخواهی) است كه يتيم را می‌راند. 2ـ  و به إطعامِ (حتی یک) بينوا (أنگیزه ندارد و) ترغیب نمى‏كند.

ـ يَدُعُّ: دفع و منع با شدت و خشونت. ـ يَتيمَ: فرد و افرادِی که محتاجِ حمایتِ اجتماعی هستند. (مثل: مردمِ بی‌رهبر و زنان بی­سرپرست.)

ـ مِسْكينِ: بینو­ائی است که هیچ تحولی در زندگی او محتمل نیست و وضعیتش ترحم‌برأنگیز است و از تأمین غذایِ خود نیز عاجزست.

ـ نشانة انسانیّت و دینداری « محبّت به مردم و به آنهایی است که محتاجِ عواطفِ انسانی و حمایتِ اجتماعیند » در حالیکه اولین و دومین نشانة بی­عاطفه بودنِ منکرینِ دین و قیامت اینست که « بر هیچ یتیم و مسکینِ بینوائی هرگز ترحّم ندارند. »

ـ شاید تقدّمِ یتیم بر مسکین به این دلیل است که حمایتِ اجتماعی مهمتر از غذاست، و منکرین دین و قیامت آنقدر از انسانیت دورند که هیچ حقِ اجتماعی برای ایتام و حق زنده بودن برای مساکین را قبول ندارند و با خشونت آنها را طرد و از آنها سوء استفاده می‌کنند.

فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ (4) الَّذينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ (5)

3ـ  پس واى بر نمازگزارانِ (بی­عاطفه و تکذیب­کننده­ی دین و قیامت). * همان‌هایی که (به خاطرِ دنیاپرستی) از نمازشان غافلند.

ـ وَيْلٌ: نکوهش و نفرینِ شدید و تهدید به هلاکت و قرار گرفتن در قعر جهنّم است. ـ مُصَلِّينَ: آنها که خود را با خداوند تراز می‌کنند.

ـ چاهِ ویلِ جهنّم محلِ عذابِ مطففین و نمازگزارانی است که منافقانه نماز می‌خوانند و از فساد، فحشاء، منکر و خیانت پرهیز نمی‌کنند.

ـ نشانة سوم و بدترین رفتارِ تکذیب­کنندگانِ دین و قیامت اینست که رفتارِ مذهبی‌ دارند اما به الزاماتِ نماز و عبادتشان توجّهی ندارند.

ـ « إشتباهاتِ سهوی و غیر عمدِ در نماز » آن را باطل نمی­کند، اما اگر « همة نماز » سهوی و با غفلت، جهالت، ناخواسته و منافقانه انجام شود آن نماز باطل است زیرا انسانیّتِ او را فعال نمی‌کند و زندگی او را از پوچی و آتش نمی‌رهاند « پس هر نمازی مفید نیست. »

ـ ساهُونَ: افرادی هستند که به خاطرِ سرگرم بودن به لهو و لعب از مفهوم، مقصد و الزاماتِ کاری که باید انجام دهند غفلت می‌ورزند.

ـ نماز، مجموعه‌ای برای مصونیت از آتش است، اما اگر سهوی انجام شود نه تنها مانعِ آتش نیست که فرد را به چاه ویل نیز می­کشاند.

الَّذينَ هُمْ يُراؤُنَ (6) وَ يَمْنَعُونَ الْماعُونَ (7)

4ـ  همانهایی كه (برای فریبِ دیگران) رياکاری می‌کنند. * 5ـ  در حالی که از (إرائة) ما یحتاجِ (دیگران) خوددارى مى‏ورزند.

ـ نشانة چهارم منکرینِ دین و قیامت اینست که به خاطرِ ظاهربینی و دنیاپرستی و فریب مردم دائماً « ریاکاری » می‌کنند و با روشهایِ مختلف می‌کوشند منافقانه نگاه مردم را به « خوبی‌هائی که ندارند » جلب کنند تا بتوانند بر آنها مسلّط شوند. (نساء/108)

ـ يُراؤُنَ: تلاش برای دیده‌شدن توسط مردم. کارِ مردم‌پسندی را منافقانه برای منافعِ دنیوی خود و فریبِ مردم انجام دادن. (نساء/142)

ـ نشانة پنجم منکرینِ دین و قیامت اینست که تک‌خور و بخیلند و برای منافعِ خود، احتکار، اختلاس و ایجاد کمبود کاذب نیز می­کنند.

ـ يَمْنَعُونَ: دائماً رسیدن به چیزی را برای مردم سخت یا ممنوع کردن. ـ ماعُونَ: کالاهای اساسی و نیازمندیهایِ اولیه و فوری مردم.

«خدایا؛ ما را عاشقِ خود کن و از دنیاپرستی، ریاکاری، زالوصفتی، دشمنی با مردم و تکذیبِ آخرت حفظ فرما.»