تحسس یوسف



به نظر شما ، چرا در آیه 87 سوره یوسف علیه السلام ، حضرت یعقوب علیه السلام ، ده فرزند غافل و خطاکار خود را به « تحسس یوسف و برادرش » فراخواند ( در حالی که محل دستگیری بنیامین مشخص بود ) و چرا آنها را به « تجسس » و یا « تفحص » آن دو عزیز فرا نخواند ؟

يا بَنِيَّ اذْهَبُوا « فَتَحَسَّسُوا » مِنْ يُوسُفَ وَ أَخيهِ وَ لا تَيْأَسُوا مِنْ رَوْحِ اللَّهِ إِنَّهُ لا يَيْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللَّهِ إِلاَّ الْقَوْمُ الْكافِرُونَ (یوسف/87)

لطفا نظر بدهید.


شکوری     1395/07/05 - 12:44
با سلام به محضر استاد گرانمایه در خصوص اظهار نظر بنده‌ی کمترین، اینگونه فرمایش کرده اید: «تا کنون جایی نشنیده ام که « تحسس » برای کارهای خوب و « تجسس » برای کارهای بد است.». نتیجه بررسی و تفحص از چند کتاب معتبر: یک. القاموس المحیط (فیروزآبادی): «التحسس: الاستماع لحديث القوم، وطلب خبرهم في الخير»(ج2، ص207)، در فرق حاسوس و جاسوس هم می گوید: والحاسوس: الجاسوس، أو هو في الخير، وبالجيم في الشر(پیشین). دو. المیزان ذیل آیه شریفه آورده که: «سُئل ابنَ عباس عن الفرق بينهما؟ قال: لا يبعد أحدهما عن الآخر: التحسس في الخير و التجسس في الشر»(المیزان، ج11، ص234) ترجمه: «ﺍﺯ ﺍﺑﻦ ﻋﺒﺎﺱ ﻓﺮﻕ ﻣﻴﺎﻥ ﺍﻳﻦ ﺩﻭ ﻛﻠﻤﻪ ﺭﺍ ﭘﺮﺳﻴﺪﻧﺪ ﮔﻔﺖ: ﺯﻳﺎﺩ ﺍﺯ ﻫﻢ ﺩﻭﺭ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﺟﺰ ﺁﻧﻜﻪ ﺗﺤﺴﺲ ﺩﺭ ﺧﻴﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻰ ﺷﻮﺩ، ﻭ ﺗﺠﺴﺲ ﺩﺭ ﺷﺮ». سه. تفسیر نمونه هم پس از نقل سخن ابن عباس می گوید: «ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺣﺪﻳﺜﻰ ﻛﻪ ﻣﻰ ﮔﻮﻳﺪ «ﻟﺎ ﺗﺠﺴﺴﻮﺍ ﻭ ﻟﺎ ﺗﺤﺴﺴﻮﺍ» ﺭﻭﺷﻦ ﻣﻰ ﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺍﻳﻦ ﺩﻭ ﺑﺎ ﻫﻢ ﻣﺨﺘﻠﻔﻨﺪ، ﻭ ﻧﻈﺮ ﺍﺑﻦ ﻋﺒﺎﺱ ﺩﺭ ﺗﻔﺎﻭﺕ ﻣﻴﺎﻥ ﺍﻳﻦ ﺩﻭ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﻣﻌﻨﻰ ﺁﻳﺎﺕ ﻣﻮﺭﺩ ﺑﺤﺚ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻰ ﺭﺳﺪ، ﻭ ﺍﮔﺮ ﻣﻴﺒﻴﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺣﺪﻳﺚ ﺍﺯ ﻫﺮ ﺩﻭ ﻧﻬﻰ ﺷﺪﻩ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺟﺴﺘﺠﻮ ﺩﺭ ﻛﺎﺭ ﻣﺮﺩﻡ ﻧﻜﻨﻴﺪ ﻧﻪ ﺩﺭ ﻛﺎﺭ ﺧﻴﺮﺷﺎﻥ ﻭ ﻧﻪ ﺩﺭ ﻛﺎﺭ ﺷﺮﺷﺎﻥ. (تفسیر نمونه، ج1، ص58).

با سلام به شما سرور عزیز و تشکر از ابراز محبتتان. نکات فوق را « نشنیده بودم » از بیان شما ممنونم. در هر حال قبول دارید که به « حکم عقل و قرآن و احادیث » : « تجسّس » برای « اقتدار نظام » و « مصالح عمومی » ، و « تحسّس » برای « متمسک شدن به امامت و ولایت » و زمینه سازی « ظهور آخرین حجت الهی » ، « واجب » است.

آذرباد     1395/07/05 - 04:41
با سلام خدمت شما استاد گرامی.حصرت یعقوب علیه السلام که وجود حصرت یوسف علیه السلام را تحسس کرده بودندبسیار بر ایشان وبرسلامتی او دعا می کردند وهماره برادران را نیز به این امر انذار می کردند ودرنهایت گم گشته خود را یافتند.در واقعه غدیراین انذار داده شده است و نشانه اینکه کسی پیروپیامبر است در واقع پیرو حصرت علی علیه السلام بودن تحسس وتمسک آخرین حجت حق می باشد پس مامکلف به این تمسک شده ایم ونباید مانند ان افراد که بعد از غدیر لبیک خود باپیامبر ر ا فراموش کردند ما نباید دچا ر این غفلت شویم تا لایق ظهور ایشان شویم.

با سلام به شما و سلام به دقت نظر مومنانه ی شما. آری اگر تحسس باشد تمام اجزاء فرد و تمام افکار و گفتار و رفتار و مواضع خانوادگی و اجتماعی و سیاسی و اقتصادی او را تحت الشعاع خود قرار می دهد. چنین « تحسسی » انسان را به « تمسک » می رساند. اللهم ارزقنا

سلام     1395/07/02 - 20:37
با سلام پس با این توضیحات در معنی تحسس با همواره این دعا را زمزمه نمود: " اللهم اجعلنا من المتحسسین به حضور الامام المهدی (عج) "

با سلام و تشکر از اظهار نظر شما. ظاهرا دعای خوب اما « ناقصی » است زیرا اگر خداوند توفیق « تحسس » ایشان را برایتان إجابت کند ، بلافاصله باید از او بخواهید که شما را از « متمسّکین » هم قرار بدهد چون تحسّس بدون تمسّک ، ارزشی ندارد. ( و باعث نجات افرادی مثل زبیر و برخی دیگر از صحابه أمیرالمومنین صلوات الله علیه و برخی از صحابه امام حسن مجتبی صلوات الله علیه و اصحاب امام حسین صلوات الله علیه که شب عاشوراء او را ترک کردند ، نشد ) پس همان بهتر که از همان ابتدا « 100 » را بخواهیم تا « 99 » هم پیش ما باشد. اللهم ارزقنا

محمد جعفر غفرانی     1395/06/30 - 05:14
با سلام به شما مخاطبین عزیز و بزرگوار. عید فرخنده غدیر عید إکمال دین و إتمام نعمتهای الهی و آغاز امامت و ولایت أمیرالمومنین و أئمه أطهار صلوات الله علیهم را ( که نور واحد بودند ) را به شما تبریک گفته و امیدوارم خداوند متعال ما و شما را از متمسکین واقعی آن عزیزان نازنین « جعل » کند و توفیق « حمد » آن را هم به ما و شما عطا کند. به نظر می رسد از آنجا که أولیاء الهی هر دستوری را قبل از ابلاغ به دیگران خودشان رعایت می کردند ، پس می توان نتیجه گرفت که : بهترین فردی که « حضرت یوسف » علیه السلام را « تحسّس » کرد و از وجود ایشان اطمینان داشت ، خود « حضرت یعقوب » علیه السلام بود. همانطور که بهترین فردی مقام عظمای امامت و ولایت حضرت أمیرالمومنین صلوات الله علیه و حضرت مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف را « تحسّس » کرد خود « رسول أعظم » صلی الله علیه و آله بودند که در سخنرانی در غدیر خم ، ابتدا و انتهای این شجره طیبه را به زیبایی معرفی فرمودند. خداوند چنان تحسّس شوق أنگیز و عمل آفرینی را روزی ما و شما قرار دهد. إن شاء الله تعالی.

لطفا شما مخاطبین عزیز ، نظر خود را نسبت به این نظر من ، اعلام بفرمائید. ممنون

آذرباد     1395/06/27 - 05:00
سلام.از پیگیری شما استاد محترم بسیار متشکرم.شاید ما نیز چون برادران حضرت یوسف با عرق شدن در روزمرگیها وعادت ها غافل از امام زمان خود شده ایم به طوریکه نیاز به هدایت را در خود احساس نمی کنیم.باید از سطحی نگریها فاصله بگیریم و ارتباط بین مشکلات بشر در عصر کنونی و نیاز به هدایت از طریق ولی خدا رااحساس کنیم شاید با توجه بیشتر به گفتار ورفتارمان از این خواب بیدار شویم.

با تشکر از ابراز نظر مومنانه ی شما. همینطور است که فرمودید. باید همانطور که حضرت یعقوب علیه السلام ، از « وجود » و « زنده بودن » حضرت یوسف علیه السلام و بنیامین « اطمینان » داشت و « ضرورت امامت » ایشان را « با تمام وجودش حس » می کرد ، امروز هم ما « وجود » حضرت مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف و « زنده و فعال » بودن ایشان را « باور » داشته باشیم و « مطمئن » باشیم و « ضرورت ظهور » آن بزرگوار و « ظهور تمام دین » و استقرار عدالت و صداقت و أمنیت و طهارت در جهان و « نابودی » ظالمین و مستکبرین را با تمام وجود و با تمام گفتار و رفتار و اخلاق و مواضع خانوادگی ، سیاسی ، اقتصادی ، اجتماعی ، فرهنگی ، هنری ... خودمان « حس » و « بیان » کنیم. إن شاء الله تعالی

مطهره تابش     1395/06/26 - 17:57
با سلام شاید بتوان گفت کلمات تفحص،تفتیش،تجسس،تحسس،وتحقیق همه به نوعی به معنای جستجو کردن است یعنی قید جستجو کردن را در همه این کلمات مشترکاً داریم اما قید کاوش وتحقیق در باره امری یا چیزی ،قید خاص تفحص وقید کاویدن وکاوش وبازرسی، قید خاص تفتیش و قید خبر جستن در جستجوی امری یا چیزی، بعبارتی کنجکاوی،قید خاص تجسس و قید رسیدن به حقیقت امری قید خاص تحقیق است اما قید خاص تحسس جستجویی با قوه حاسّه خود است که ان قوه مدرکه با حواس پنجگانه است مثلا تحسس الشیء یعنی چیزی را با قوه مدرکه با حواس پنجگانه درک کردن شاید بتوان گفت ماباید امام زمانمان را تحسس کنیم یعنی وجود ایشان را بعنوان انسان کامل،بعنوان ولی خود با قوای مدرکه خود درک کنیم واگر به این مرحله از درک رسیدیم یعنی امام زمان را در درون خود درک کردیم گویا ایشان برایمان ظهور یافته است که البته برای رسیدن به این مرحله به اخلاص ،تقویت ایمان وعمل صالح ،بعبارت بهتر به هم سنخ شدن با ایشان وتلاش برای یاری کردن ایشان نیازمندیم

أحسنت به نظر دقیق شما. خداوند متعال چنین « تحسّس » عاقلانه و عالمانه و عارفانه و صادقانه و مخلصانه و عاشقانه ای را روزی ما و شما و تمام شیعیان بفرماید..

آذرباد     1395/06/26 - 11:57
سلام. بسیار سپاسگزارم برای مطالب مفید وراهگشای شماo درسایت.شایدتجسس وتفحص برای برادران حضرت چندان مفید نبود یعنی درک مقام نبوت حضرت وبرادرشان بنیامین فقط با اصلاح رفتا های غلط نسبت به ایشان ودرواقع اصلاح تخلفات اخلاقی مثل حسادت طمع سر پیچی از فرمان حضرت یعقوب وایجاد رابطه قلبی وایجاد محبت امکان هدایت برادرا ن فراهم می شد.

با سلام و تشکر از ابراز نظر شما. از نکات خوبی که مطرح فرموده اید ممنونم. خداوند اُنس و فهم و توفیق حمل و عمل و بیان مفاهیم قرآن را بیش از پیش به ما و شما عطا فرماید. إن شاء الله تعالی.

آذرباد     1395/06/26 - 05:56
سلام. بسیار سپاسگزارم برای مطالب مفید وراهگشای شما درسایت.شایدتجسس وتفحص برای برادران حضرت چندان مفید نبود یعنی درک مقام نبوت حضرت وبرادرشان بنیامین فقط با اصلاح رفتا های غلط نسبت به ایشان ودرواقع اصلاح تخلفات اخلاقی مثل حسادت طمع سر پیچی از فرمان حضرت یعقوب وایجاد رابطه قلبی وایجاد محبت امکان هدایت برادرا ن فراهم می شد.

با سلام و تشکر از اظهار نظرتان. همینطور که شما هم متوجه شده اید ، تفحص و تجسس در « بیرون » ، برای حل مشکلِ انسان غافل و منحرف و خطاکار (که مانند فرد در حالت کُما به هیچ تذکر و هشداری توجه نمی کند) ، اصلا مفید نیست ، باید با تحول در « درون » چنین افرادی ، قوه ی مدرکه ی آنها فعال شود و « تحسّس » پیدا کنند تا « اصلاح » و « هدایت » شوند. به نظر شما « این تحسس » امروز برای ما نسبت به « آخرین حجت الهی » چگونه باید رخ دهد ؟

آذرباد     1395/06/26 - 05:29
سلام .شاید درک مقام نبوت حضرت یوسف وبعدا از ایشان بنیامین با تفحص وتجسس قابل درک ودریافت برای برادراان متخلف هرگز میسر نمی شد واین ده برادر باید قلبا واز طریق اصلاح تخلفات وایجاد رابطه قلبی با برادرشان نسبت به اوحسن نظر و ارتباط قلبی پیدا می کردند تا محبت حضرت یوسف را درک می کردند.

با سلام و تشکر از ابراز نظرهای خوبتان. لطفا سایر نظرات را هم مطالعه فرمائید. موفق و موید باشید.

محدثه جعفری     1395/06/17 - 13:16
به نظرم تحسس کردن باعث رشد فردی می شود که به دنبال نیکیها وخوبی های طرف موردتحسس میپردازد میشود وراهی برای ارادت پیدا کردن است پس ما وظیفه داریم امام زمانمان عج را تحسس کنیم تا خودمان رشد کنیم وراهی برای خوب شدنمان است تا ظهور آقا نزدیک شود

با سلام به شما و تشکر از ابراز نظر مومنانه شما. چه خوب است ابتدا شما مخاطبین محترم ، « فرق » تحسس با « تجسس ، تفحص ، تحقیق و ... » را کشف و بیان کنید. منتظرم . موفق باشید.

شکوری     1395/06/15 - 16:43
روایتی هست زا پیغمبر(ص) که قرطبی نقل کرده و نشان می دهد که تحسس و تجسس، فرقی با هم ندارند: ایاکم والظن فان الظن اکذب الحدیث ولاتحسسوا ولاتجسسوا ولاتناجشوا ولاتحاسدوا ولاتباغضوا ولاتدابروا وکونوا عباد الله اخوانا در این روایت، از هر دو نهی شده. جهت اطلاع بیشتر بنگرید به مقاله محققانه : http://www.hawzah.net/fa/Article/View/86069

با سلام به شما و تشکر از توجه و ابراز نظر شما. در عبارتی که نقل فرمودید : « چند کار » ممنوع اعلام شده ، اما در کنار هم قرار گرفتن این چند کار به معنی « فرق نداشتن » آنها نیست قطعا هر مخلوق و هر کلمه ای برای خودش ، « هویت » و « ماهیت » و « شخصیت » خاص خودش را دارد. هر چند که ممکن است با کلمات دیگر ، « مشترکاتی » هم داشته باشد. لطفا در این زمینه بیاندیشید : اکنون که شیعیان و تمام اقوام بشر ، « منتظر منجی » هستند آیا باید آن منجی را « تحسس » کنند یا « تفحص » یا « تجسس » ؟ عزیزانی که جمکران می روند دنبال تحقق کدامیک از این واژه ها هستند ؟ یا باید دنبال کدام کلمه باشند تا ظهور تسریع و تعجیل شود ؟ حضرت یعقوب علیه السلام چرا به برادرانی که با یوسفشان در حضور نبی خدا ، (در غدیر) عقد برادری بستند و بعد او را در « غیابت الجب » از دسترس مردم دور کردند ، فرمود : یوسف و برادرش را « تحسس » کنید ؟ ( پس اینکار نه تنها ممنوع نیست بلکه بر تمام برادرانی که به خیال خود یوسفشان را در غیبت قرار داده اند ، واجب است )

شکوری     1395/06/15 - 15:54
اگر این معنا برای تحسس درست باشد که تحسس در امور خیر به کار می رود وتجسس در امور شر، باید بگوییم: حضرت یعقوب، به علم نبوت، می دانستند یوسف، به عنوان عزیز مصر، مسئول تقسیم غلات است و همینطور نسبت به حکمت نگه داشتن بنیامبن نزد یوسف آگاه بودند.

با سلام به شما و تشکر از ابراز نظر شما. تا کنون جایی نشنیده ام که « تحسس » برای کارهای خوب و « تجسس » برای کارهای بد است. هزاران هزار کاربر روزانه در اینترنت « جستجو » می کنند. پیکر مطهر شهداء عالی مقام هشت سال دفاع مقدس را هنوز « جستجو » می کنند. « تحسس » با تمام انواع « جستجو » چه فرقی دارد ؟ در مفاتیح الجنان آمده است که فردی با وسائل خاصی ؛ موقعیت امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف را « جستجو » می کرده و ایشان را « یافته » اما امام در گوش او ، او ( و سایر شیعیان کنجکاو ) را از این « نوع جستجوها » منع کرده اند. « تحسس » ، چه هنری است ؟

مطهره تابش     1395/06/15 - 00:40
تحسس از باب تفعل است به معنی دریافت از طریق حس گویا حضرت یعقوب صلوات الله میخواستند فرزندانشان حقیقت امر رسالت حضرت یوسف علیه السلام را کاملا حس کرده و به رسالت ایشان حتی در باره بنیامین هم پی ببرند تا شاید از غفلت رها شموند

با سلام و تشکر از ابراز نظرتان. ظاهرا مطلب را « حس » کرده اید اما لطفا برای اینکه مطلب برایتان روشن تر شود از خودتان بپرسید : که الآن برای « یافتن » حضرت مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف ، شیعیان باید « تفحص » کنند یا « تجسس » و یا « تحسس » ؟ چه فرقی میان این الفاظ است ؟ موفق و موید باشید.

مطهره تابش     1395/06/15 - 00:26
با عرض سلام وتشکر شاید بتوان گفت تجسس برای پیدا کردن عیوب بیشتر بکارمیرود مثلا تجسس در نامزد انتخاباتی برای این است که متوجه شویم ایا مشکل خاصی دارد یانه ولی تحسس کوشش برای شنیدن سرگذشت اشخاص است انگار حضرت یوسف غیر مستقیم خواسته اند به فرزندان خود بگویند بروید وبفهمید که سرگذشت حضرت یوسف علیه السلام چه بوده یعنی غیر مستقیم توجه انهارا به زنده بودن ایشان جلب نموده وامر به تحسس در باره حضرت یوسف و برادشان بنیامین میدهند تا انها رابرانگیزانند که از سرگذشت ایشان اگاه شده و به نبوت و رسالت ایشان پی ببرند وبه مرحله توبه واستغفاربرسندواینکه به عاقبت کار های خود توجهشان دهند

ممنون . پاسخ شما خوب است اما به نظر می رسد هنوز دقیق و کافی نیست. حتما این پرسش را در ارتباط با وضع امروز ما و آخرین حجت الهی بررسی کنید. موفق باشید.

محدثه جعفری     1395/06/13 - 16:17
شاید حضرت یعقوب میخواستن پسران غافلش از حسادت دست بردارند وخواستند با این کار یعنی تحسس برادرده پسر غافلش به نیکیهای رفتار یوسف برسند وخود اعتراف به خوبی های اوکنند

با سلام و تشکر از ابراز نظرتان. آفرین به شما . پس آن حضرت دنبال « تحولی » در آن فرزندان بودند. حالا برای اینکه مطلب برایتان روشن تر شود لطفا بفرماید اکنون شیعیان برای « یافتن » حضرت مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف باید ایشان را « تفخص » کنند و یا « تجسس » و یا « تحسس » ؟ چه فرقی میان این کلمات هست ؟ موفق باشید.

فاطمه قلی زاده     1395/06/12 - 00:03
با عرض سلام و خسته نباشید خدمت استاد محترم چون حضرت یعقوب از فرشته ی مرگ پرسیده بود که ایا روح یوسف را گرفته ای و فرشته ی مرگ گفت نه و حضرت یعقوب از زنده بودن یوسف مطلع شد به همین علت به فرزندانش گفت که بروید و یوسف را تحسس کنید

با سلام و تشکر از ابراز نظرتان . لطفا درباره « فرق » میان « تجسس با تفحص با تحسس » بیشتر توضیح دهید. متشکرم. موفق باشید.

محدثه جعفری     1395/06/09 - 12:20
باتوجه به اینکه تجسس در اسلام حرام است و تحسس سفارش شده پس پیامبر خدا فرزندان را به کار حرام دعوت نمیکند واز پیشنهاد تجسس توسط حضرت یعقوب ع نه تنها برادران تنبه پیدا نمیکردند بلکه به جایگاه الهی یوسف ع دست پیدا نمیکردند خواست پدر از فرزندان خطاکارش زمانی محقق شد که برادران در سختی قحطی افتادن وناخواسته وخدا خواسته به تحسس برادرشان وادار شدن که این موجب شد درک کنند که دوستی پدر حق بوده ویوسف جایگاه الهی داشته پس نتیجه ی تحسس رسیدن به نیکهای افراد است

با سلام به شما و تشکر از ابراز نظر شما. در قرآن ، « تجسس » فقط در امور « شخصی » و برای افراد عادی حرام و ممنوع است. اما « تجسس » برای تشخیص صلاحیت خواستگارها و نامزدهای انتخابات و مشاغل مهم کشور و ... عقلانی و شرعی و ضروری است. لطفا مجددا فرق « تحسس » و « تجسس » را با توجه به « مواضع آن ده پسر غافل و متخلف » با « حضرت یوسف علیه السلام » بررسی کنید. ممنون. موفق و موید باشید.